اجلاس سران کشورهای صادر کننده ی گاز، فرصت همکاری ایران و روسیه
18:05 27.10.2026 (بروز رسانی شده: 18:23 27.10.2026)
© telegram ir_sputnik
اشتراک
محمد حسین معصوم زاده، پژوهشگر ارشد مرکز دیپلماسی نخبگانی اندیشکده حکمرانی شریف، در خصوص اهمیت اجلاس سران کشور های صادر کننده ی گاز در مسکو برای ایران، به خبرنگار اسپوتنیک در تهران چنین گفت:
وقتی درباره اهمیت هشتمین اجلاس سران مجمع کشورهای صادرکننده گاز در مسکو برای صادرات گاز ایران صحبت می‌کنیم، باید نگاهی کاملاً واقع‌بینانه داشته باشیم و از بزرگ‌نمایی بیش از حد آن پرهیز کنیم. واقعیت این است که این اجلاس برای ما اهمیت مشخص اما محدودی دارد، چرا که اصلاً ساختاری شبیه به اوپک ندارد و ابزار قدرتمندی برای کنترل بازار به شمار نمی‌رود. ماهیت بازار گاز با نفت بسیار متفاوت است؛ گاز برخلاف نفت یک کالای جهانی نیست و بازاری عمدتاً منطقه‌ای دارد که به شدت به زیرساخت‌های خط لوله و قراردادهای بلندمدت وابسته است. به همین دلیل هم هست که در این مجمع تاکنون هیچ هماهنگی قیمتی یا سهمیه‌بندی واقعی شکل نگرفته است. درست است که اعضای این مجمع بیش از 70 درصد ذخایر گازی دنیا را در اختیار دارند، اما این موضوع در عمل به معنای قدرت عملیاتی بالای آن‌ها در صادرات نیست.
وی افزود:
اهمیت واقعی این اجلاس برای ایران را باید در چند محور مشخص خلاصه کرد. اول اینکه یک فرصت دیپلماتیک مناسب است تا بتوانیم همکاری‌های عملیاتی خودمان، به‌ویژه با روسیه را در زمینه توسعه میدان‌ها و سازوکار سواپ پیگیری کنیم. دوم اینکه به ما اجازه می‌دهد موضوع مهمی مثل حفاظت از زیرساخت‌های انرژی در شرایط بحران و جنگ را مطرح کنیم؛موضوعی که با توجه به آسیب‌پذیری زیرساخت‌های کشورمان، یک جنبه مهم دفاعی و اقتصادی برایمان دارد. و در نهایت، فضایی ایجاد می‌کند تا درباره هماهنگی‌های محدود در سیاست‌های صادراتی و گسترش مبادلات گازی با سایر اعضا گفت‌وگو کنیم.
اما در کنار این‌ها باید به این نکته نیز توجه داشت که ایران با اینکه دومین ذخایر بزرگ گازی جهان را دارد، به خاطر مصرف داخلی بسیار بالا به‌خصوص در فصل زمستان، کمبود سرمایه‌گذاری و فناوری ناشی از تحریم‌ها، و همین‌طور ضعف شدید در ظرفیت تولیدLNG، سهم بسیار ناچیزی از تجارت جهانی گاز دارد.
پژوهشگر ارشد مرکز دیپلماسی نخبگانی اندیشکده حکمرانی شریف، صادرات گاز ایران را محدود به کشور های همسایه توصیف کرد اظهار داشت:
کل صادرات فعلی ما به چند خط لوله به سمت کشورهای همسایه محدود شده و طبیعی است که اجلاس مسکو به‌تنهایی نمی‌تواند این مشکلات ساختاری را حل کند. بنابراین،نباید انتظار داشت که در کوتاه‌مدت دستاورد صادراتی ملموسی از دل خود این اجلاس بیرون بیاید؛ این نشست برای ما بیشتر جنبه نمادین دارد و در واقع بستری است برای زمینه‌سازی همکاری‌های دوجانبه، به‌ویژه با کشور میزبان یعنی روسیه.
وی افزود:
اهمیت واقعی این اجلاس برای ایران را باید در چند محور مشخص خلاصه کرد. اول اینکه یک فرصت دیپلماتیک مناسب است تا بتوانیم همکاری‌های عملیاتی خودمان، به‌ویژه با روسیه را در زمینه توسعه میدان‌ها و سازوکار سواپ پیگیری کنیم. دوم اینکه به ما اجازه می‌دهد موضوع مهمی مثل حفاظت از زیرساخت‌های انرژی در شرایط بحران و جنگ را مطرح کنیم؛موضوعی که با توجه به آسیب‌پذیری زیرساخت‌های کشورمان، یک جنبه مهم دفاعی و اقتصادی برایمان دارد. و در نهایت، فضایی ایجاد می‌کند تا درباره هماهنگی‌های محدود در سیاست‌های صادراتی و گسترش مبادلات گازی با سایر اعضا گفت‌وگو کنیم.
اما در کنار این‌ها باید به این نکته نیز توجه داشت که ایران با اینکه دومین ذخایر بزرگ گازی جهان را دارد، به خاطر مصرف داخلی بسیار بالا به‌خصوص در فصل زمستان، کمبود سرمایه‌گذاری و فناوری ناشی از تحریم‌ها، و همین‌طور ضعف شدید در ظرفیت تولیدLNG، سهم بسیار ناچیزی از تجارت جهانی گاز دارد.
پژوهشگر ارشد مرکز دیپلماسی نخبگانی اندیشکده حکمرانی شریف، صادرات گاز ایران را محدود به کشور های همسایه توصیف کرد اظهار داشت:
کل صادرات فعلی ما به چند خط لوله به سمت کشورهای همسایه محدود شده و طبیعی است که اجلاس مسکو به‌تنهایی نمی‌تواند این مشکلات ساختاری را حل کند. بنابراین،نباید انتظار داشت که در کوتاه‌مدت دستاورد صادراتی ملموسی از دل خود این اجلاس بیرون بیاید؛ این نشست برای ما بیشتر جنبه نمادین دارد و در واقع بستری است برای زمینه‌سازی همکاری‌های دوجانبه، به‌ویژه با کشور میزبان یعنی روسیه.
