کابلهای زیردریایی و مراکز دادهها در منطقه/ جبهه جدید بازدارندگی ایران
© Sputnik / Vladimir Trefilov
/ اشتراک
محمد حسن سنگتراش، تحلیلگر ژئوپلیتیک و راهبردهای امنیتی در گفت‌وگو با اسپوتنیک اظهار داشت: اظهارات اخیر محسن رضایی را می‌توان در چارچوب گسترش میدان بازدارندگی به زیرساخت‌های دیجیتال و اقتصاد داده تحلیل کرد. براین اساس به نظر می‌رسد که سه دسته زیرساخت اهمیت ویژه دارند.
نخست، کابلهای زیردریایی بین‌المللی نظیر AAE-1، EIG، FALCON و سامانه GBI/MENA، دوم، ایستگاه‌های فرود کابل و شبکه‌های انتقال زمینی که ارتباط میان مسیرهای دریایی و مراکز مخابراتی را برقرار می‌کنند و سوم، مراکز داده و زیرساخت‌های رایانش ابری شرکت‌های بزرگ فناوری آمریکا در منطقه، به‌ویژه در امارات و عربستان سعودی.
سنگتراش در ادامه افزود، این زیرساخت‌ها از نظر مالکیت، ظرفیت، مسیر و میزان وابستگی به شرکت‌های آمریکایی یکسان نیستند. بنابراین، شناسایی یک کابل یا مرکز داده به‌عنوان بخشی از شبکه ارتباطی منطقه، به‌خودی‌خود به معنای آمریکایی بودن آن یا اثبات نقش نظامی آن نیست اما در راهبرد جنگ منطقه ای ایران قطعا موثر است.
این کارشناس گفت، از نظر فنی، باید میان سه مفهوم آسیب‌پذیری زیرساخت، امکان ایجاد اختلال و توانایی ازکارانداختن پایدار شبکه تفاوت قائل شد. کابلهای زیردریایی ممکن است بر اثر حوادث دریایی، آسیب عمدی یا اختلال در نقاط اتصال دچار قطعی شوند، اما اثر هر حادثه به ظرفیت مسیرهای جایگزین، معماری شبکه و سرعت تعمیر بستگی دارد.
ایران نیز به دلیل موقعیت جغرافیایی خود در مجاورت خلیج فارس و تنگه هرمز، در محاسبات امنیت دریایی منطقه اهمیت دارد. زهپادهای زیرآبی، شهپادها و قابلیت‌های غواصی نظامی از جمله فناوری‌هایی هستند که در ارزیابی کلی تهدیدهای زیرسطحی مطرح می‌شوند. ایران تجربیات زیادی در این خصوص مثل ترمیم کابل های زیرآبی جزیره خارک به وسیله غواصان را دارد.
سنگتراش ضمن اشاره به نقش امارات، اسرائیل و یمن در این معامله و همچنین راهبردی ترین زیرساخت‌ها تصريح کرد، امارات به‌دلیل جایگاه خود در اتصال شبکه‌های بین‌المللی، میزبانی خدمات ابری و توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی، یکی از نقاط مهم اقتصاد دیجیتال منطقه است. در این کشور، زیرساخت‌های مراکز داده شرکت‌هایی مانند مایکروسافت و آمازون وب سرویس و شبکه‌های ارتباطی اپراتورهای منطقه‌ای، از نظر تداوم خدمات و امنیت اقتصادی اهمیت دارند.
در عربستان سعودی نیز توسعه مناطق ابری و سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی، وابستگی اقتصاد دیجیتال به زیرساخت‌های پایدار را افزایش داده است. اسرائیل نیز به‌واسطه ارتباطات بین‌المللی، مراکز فناوری و اتصال به شبکه‌های اروپایی و منطقه‌ای در محاسبات گسترده‌تر امنیت داده اهمیت دارد. ایران نقشه کابل های منطقه را با جزئیات در اختیار دارد و می تواند در زمان مناسب تهدیدات خود را عملیاتی کند.
وی خاطر نشان کرد، فعالیت انصارالله یمن در مجاورت باب‌المندب و اشراف این نیروها بر مسیر عبور کابلهای زیردریایی اینترنت جهانی، می‌تواند بحران منطقه‌ای را گسترش داده و امنیت مسیرهای دریایی و ارتباطی بین‌المللی را تحت تأثیر قرار دهد.
اختلال هم‌زمان در چند کابل زیردریایی می‌تواند علاوه بر شرکت‌های آمریکایی، اقتصاد، بانک‌ها، تجارت دریایی و خدمات عمومی اسرائیل، امارات و قطر را نیز با هزینه‌ها و پیامدهای عملیاتی قابل‌توجهی مواجه کند.
سنگتراش افزود، بر اساس برخی برآوردها، قطع یک تا هفت کابل فیبر نوری زیردریایی خلیج فارس می‌تواند از کاهش سرعت اینترنت تا اختلال گسترده در بانکداری، تجارت دیجیتال و جایگاه منطقه به‌عنوان هاب اقتصادی دیجیتال با گردش مالی ۱.۸ تریلیون دلاری پیامد داشته باشد؛ به‌ویژه آنکه محدودیت تردد در تنگه هرمز و نامشخص بودن زمان اجازه ایران به کشتی‌های تعمیراتی، می‌تواند روند بازسازی زیرساخت‌ها را طولانی‌تر کند.
وی در پایان گفت، کابلهای زیردریایی خلیج فارس و دریای عمان زیرساخت حیاتی ارتباطات بین‌المللی کشورهای منطقه و اتصال اروپا به آسیا و آفریقا هستند و اختلال در آن‌ها می‌تواند خدمات ابری، تراکنش‌های بانکی و ارتباطات دولتی را مختل کرده و فعالیت دیتاسنترهای منطقه‌ای شرکت‌هایی مانند گوگل، مایکروسافت، آمازون و متا را تحت تأثیر قرار دهد.
نخست، کابلهای زیردریایی بین‌المللی نظیر AAE-1، EIG، FALCON و سامانه GBI/MENA، دوم، ایستگاه‌های فرود کابل و شبکه‌های انتقال زمینی که ارتباط میان مسیرهای دریایی و مراکز مخابراتی را برقرار می‌کنند و سوم، مراکز داده و زیرساخت‌های رایانش ابری شرکت‌های بزرگ فناوری آمریکا در منطقه، به‌ویژه در امارات و عربستان سعودی.
سنگتراش در ادامه افزود، این زیرساخت‌ها از نظر مالکیت، ظرفیت، مسیر و میزان وابستگی به شرکت‌های آمریکایی یکسان نیستند. بنابراین، شناسایی یک کابل یا مرکز داده به‌عنوان بخشی از شبکه ارتباطی منطقه، به‌خودی‌خود به معنای آمریکایی بودن آن یا اثبات نقش نظامی آن نیست اما در راهبرد جنگ منطقه ای ایران قطعا موثر است.
این کارشناس گفت، از نظر فنی، باید میان سه مفهوم آسیب‌پذیری زیرساخت، امکان ایجاد اختلال و توانایی ازکارانداختن پایدار شبکه تفاوت قائل شد. کابلهای زیردریایی ممکن است بر اثر حوادث دریایی، آسیب عمدی یا اختلال در نقاط اتصال دچار قطعی شوند، اما اثر هر حادثه به ظرفیت مسیرهای جایگزین، معماری شبکه و سرعت تعمیر بستگی دارد.
ایران نیز به دلیل موقعیت جغرافیایی خود در مجاورت خلیج فارس و تنگه هرمز، در محاسبات امنیت دریایی منطقه اهمیت دارد. زهپادهای زیرآبی، شهپادها و قابلیت‌های غواصی نظامی از جمله فناوری‌هایی هستند که در ارزیابی کلی تهدیدهای زیرسطحی مطرح می‌شوند. ایران تجربیات زیادی در این خصوص مثل ترمیم کابل های زیرآبی جزیره خارک به وسیله غواصان را دارد.
سنگتراش ضمن اشاره به نقش امارات، اسرائیل و یمن در این معامله و همچنین راهبردی ترین زیرساخت‌ها تصريح کرد، امارات به‌دلیل جایگاه خود در اتصال شبکه‌های بین‌المللی، میزبانی خدمات ابری و توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی، یکی از نقاط مهم اقتصاد دیجیتال منطقه است. در این کشور، زیرساخت‌های مراکز داده شرکت‌هایی مانند مایکروسافت و آمازون وب سرویس و شبکه‌های ارتباطی اپراتورهای منطقه‌ای، از نظر تداوم خدمات و امنیت اقتصادی اهمیت دارند.
در عربستان سعودی نیز توسعه مناطق ابری و سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی، وابستگی اقتصاد دیجیتال به زیرساخت‌های پایدار را افزایش داده است. اسرائیل نیز به‌واسطه ارتباطات بین‌المللی، مراکز فناوری و اتصال به شبکه‌های اروپایی و منطقه‌ای در محاسبات گسترده‌تر امنیت داده اهمیت دارد. ایران نقشه کابل های منطقه را با جزئیات در اختیار دارد و می تواند در زمان مناسب تهدیدات خود را عملیاتی کند.
وی خاطر نشان کرد، فعالیت انصارالله یمن در مجاورت باب‌المندب و اشراف این نیروها بر مسیر عبور کابلهای زیردریایی اینترنت جهانی، می‌تواند بحران منطقه‌ای را گسترش داده و امنیت مسیرهای دریایی و ارتباطی بین‌المللی را تحت تأثیر قرار دهد.
اختلال هم‌زمان در چند کابل زیردریایی می‌تواند علاوه بر شرکت‌های آمریکایی، اقتصاد، بانک‌ها، تجارت دریایی و خدمات عمومی اسرائیل، امارات و قطر را نیز با هزینه‌ها و پیامدهای عملیاتی قابل‌توجهی مواجه کند.
سنگتراش افزود، بر اساس برخی برآوردها، قطع یک تا هفت کابل فیبر نوری زیردریایی خلیج فارس می‌تواند از کاهش سرعت اینترنت تا اختلال گسترده در بانکداری، تجارت دیجیتال و جایگاه منطقه به‌عنوان هاب اقتصادی دیجیتال با گردش مالی ۱.۸ تریلیون دلاری پیامد داشته باشد؛ به‌ویژه آنکه محدودیت تردد در تنگه هرمز و نامشخص بودن زمان اجازه ایران به کشتی‌های تعمیراتی، می‌تواند روند بازسازی زیرساخت‌ها را طولانی‌تر کند.
وی در پایان گفت، کابلهای زیردریایی خلیج فارس و دریای عمان زیرساخت حیاتی ارتباطات بین‌المللی کشورهای منطقه و اتصال اروپا به آسیا و آفریقا هستند و اختلال در آن‌ها می‌تواند خدمات ابری، تراکنش‌های بانکی و ارتباطات دولتی را مختل کرده و فعالیت دیتاسنترهای منطقه‌ای شرکت‌هایی مانند گوگل، مایکروسافت، آمازون و متا را تحت تأثیر قرار دهد.
