رضا عفتنژاد، معاون دفتر راهبری و نظارت بر انتقال و توزیع وزارت نیرو، به تازگی گفت: شدت انرژی بهطور کلی به میزان مصرف انرژی معادل نفت خام برای تولید هر واحد تولید ناخالص داخلی (GDP) اطلاق میشود که در قالب شدت عرضه و شدت مصرف نهایی انرژی و بر اساس نرخ ارز و قدرت خرید مردم تعریف میشود.
وی با استناد به آمارهای سال 1401 افزود: شدت مصرف انرژی در ایران حدود 0.611 تن معادل نفت خام به ازای هر هزار دلار تولید ناخالص داخلی است؛ به بیان سادهتر، برای ایجاد هزار دلار ارزش افزوده در کشور، حدود 0.6 تن نفت خام مصرف میشود. این در حالی است که متوسط جهانی این شاخص حدود 0.17 تن است که نشان میدهد شدت عرضه انرژی در ایران حدود 3.5 برابر میانگین جهانی است.
عفتنژاد با اشاره به ترازنامه انرژی سال 1401 و تولید ناخالص داخلی حدود 480 میلیارد دلاری کشور تصریح کرد: شدت عرضه انرژی در ایران بر مبنای قدرت خرید مردم حدود 0.22 تن معادل نفت خام به ازای هر هزار دلار است، در حالی که متوسط جهانی این شاخص حدود 0.1 تن است. بنابراین شدت عرضه انرژی در کشور بر اساس قدرت خرید، حدود دو برابر و بر مبنای نرخ ارز، 3.5 برابر میانگین جهانی برآورد میشود.
معاون دفتر راهبری و نظارت بر انتقال و توزیع وزارت نیرو همچنین بیان کرد: شدت مصرف نهایی انرژی در کشور نیز بر اساس نرخ ارز حدود 0.4 تن معادل نفت خام به ازای هر هزار دلار است که این رقم نیز نسبت به متوسط جهانی، افزایشی حدود چهار برابری را نشان میدهد.
معاون مدیرکل دفتر راهبری و نظارت بر انتقال و توزیع وزارت نیرو درباره وضعیت کشورهای توسعهیافته در ادامه اظهار داشت: در این کشورها شدت عرضه انرژی حدود 0.1 تن و شدت مصرف نهایی انرژی کمتر از 0.07 تن معادل نفت خام به ازای هر هزار دلار تولید ناخالص داخلی است.
عفتنژاد با تأکید بر اینکه بالا بودن شدت انرژی لزوماً به معنای مصرف بالای انرژی نیست، خاطرنشان کرد: این موضوع میتواند ناشی از پایین بودن تولید ناخالص داخلی نیز باشد، چرا که مقایسه با کشورهای توسعه یافته نشان میدهد با افزایش تولید ناخالص داخلی میتوان با مصرف مشابه انرژی، رشد اقتصادی قابلتوجهی حتی بیش از 2000 میلیارد دلار را محقق کرد.
معاون مدیرکل دفتر راهبری و نظارت بر انتقال و توزیع وزارت نیرو در پایان تأکید کرد: مصرف بالای انرژی همراه با تولید ناخالص داخلی پایین، منجر به کاهش درآمد سرانه میشود. از اینرو با بهکارگیری ابزارهای اقتصادی و افزایش بهرهوری میتوان ضمن کاهش شدت مصرف انرژی، درآمد سرانه کشور را نیز افزایش داد.