گزارش و تحلیل

ناتو در شکننده ترین دوران خود

© AP Photo / Virginia Mayoرسانه: فنلاند و سوئد درخواست عضویت در ناتو را ارائه خواهند داد
رسانه: فنلاند و سوئد درخواست عضویت در ناتو را ارائه خواهند داد - اسپوتنیک ایران  , 1920, 07.07.2026
اشتراک
سال 1949 پیمان آتلانتیک شمالی موسوم به ناتو با پیگیری انگلیس برای مقابله با اتحاد جماهیر شوروی سابق تشکیل شد و در واقع هدف انگلیس از تشکیل این پیمان پیوند زدن امنیت اروپا به آمریکا وبرخورداری از چتر حمایتی هسته ای ایالات متحده در مقابل شوروی بود.
در مقابل هم شوروی پیمان ورشو را تشکیل داد.
پس از فروپاشی شوروی سابق در سال 1991 هسته اصلی هدف تشکیل ناتو از بین رفت و پس از فروپاشی پیمان ورشو دیگر منطقی برای ادامه کار ناتو وجود نداشت اما برخی اعضای این پیمان به این ماجرا اکتفا نکرده و به دنبال آن بودند که روسیه که از بطن ناتو تشکیل شده بود را نیز نابود و تجزیه کنند و به این دلیل موجودیت ناتو ادامه پیدا کرد.
علیرغم تلاش روسیه برای تعامل با ناتو و علیرغم اینکه حتی یکبار آقای پوتین به شوخی پیشنهاد داده بود که روسیه هم به ناتو بپیوندد تا خیال دیگران از اینکه روسیه هیچ خصومتی با دیگر کشورهای اروپایی ندارد راحت شود اما نئو نازی ها که کینه دیرینه ای نسبت به روسیه داشتند و از زمان شکست نازی ها در جنگ جهانی دوم این کینه را به همراه داشتند همه پیغام های صلح آمیز روسیه را نادیده گرفتند و علیرغم تعهداتی که ایالات متحده به روسیه مبنی بر عدم گسترش ناتو داده بود ولی ناتو به گسترش خود ادامه داد و به دنبال عضو گیری جدید از کشورهای تازه استقلال یافته از اتحاد جماهیر شوروی سابق و کشورهای بلوک شرق افتاد امری که بحث را از حالت سیاسی به یک تهدید امنیتی برای موجودیت روسیه و روس تباران در شرق اروپا تبدیل کرد و در نهایت روسیه مجبور شد به عملیات ویژه خود برای دور کردن خطر از مرزهایش دست بزند.
اعضای ناتو با حساب کتابهای اشتباه خود تصور می کردند که می توانند روسیه را شکست دهند و با سرمایه گذاری های کلان پشت اوکراین و ارسال تسلیحات و تجهیزات برای کی یف تلاش کردند که روسیه را شکست دهند اما در نهایت خودشان بودند که با شکست مواجه شدند و امروزه باچالش های متعدده مواجه می باشند.
اولویت ها میان اروپا و آمریکا متفاوت است و درحالی که اولویت آمریکا مبارزه با رشد اقتصادی سریع چین و حمایت بی چون و چرا از اسرائیل در مقابل ایران است اولویت اروپایی ها مقابله با روسیه می باشد، مخصوصا که پس از چند سال جنگ در اوکراین امروزه شرایط شرق اروپا بسیار متفاوت شده و بیم آن می رود که به یکباره با یک فروپاشی بزرگ مواجه باشند.
اقدام ایالات متحده در راه اندازی جنگ بر علیه ایران و آن هم بدون مشورت اروپایی ها از یک سو و اظهارات ترامپ درباره اطماع سرزمینی نسبت به خاک کشورهای اروپایی مانند گرینلند و همچنین جنگ های اقتصادی که ترامپ بر علیه اروپایی ها راه انداخت عملا منجر به آن شد که روابط درونی ناتو به شدت شکر آب شود تا حدی که ترامپ اظهار داشته بود که نمی خواست در اجلاس سران ناتو حضور یابد اما به احترام روابط شخصی با اردوغان به ترکیه می رود.
طی چند ماه اخیر ترامپ انواع و اقسام توهین ها را نثار اروپایی ها کرد که چرا با آمریکا در جنگ با ایران همراه نمی شوند در حالی که اروپایی ها دلواپس بودند اگر وارد جنگ با ایران شوند روسیه آنها را به قول معروف یک لقمه چپ کند.
خود خواهی آمریکایی ها و عدم درک منافع همپیمانان عملا این روزها به اوج خود رسیده و همین مساله منجر به آن شده که درون ناتو اختلافات سر به فلک بکشد.
در حالی که ترکیه بزرگترین ارتش ناتو بعد از آمریکا را در اختیار دارد و متقاضی خرید تسلیحات پیشرفته آمریکایی مانند اف 35 و اف 16 نسل جدید است می بینیم که آمریکا تحت تاثیر فشار های اسرائیل درباره فروش این تسلیحات چراغ سبز نشان نمی دهد و فقط اظهار نظر های کذایی میکند و سامانه های دفاعی اس 400 روسی موجود در ترکیه را بهانه می کند.
این در حالی است که ترک ها به خوبی می دانند دولت آمریکا از ترس لابی اسرائیل جرئت فروش این سلاح ها به ترکیه را ندارد و این مساله ترک ها را بر آن داشته که به فکر بیافتند امتیاز عضویت شان در ناتو و همراهی با آمریکا پس چیست.
حتی کار به جایی رسیده که امروزه برخی ترک ها سوال می کنند اگر روزی اسرائیل به ترکیه حمله کند آمریکا کجا خواهد ایستاد و آیا از اسرائیل دفاع خواهد کرد و یا اینکه بر اساس ماده 5 عضویت در ناتو در کنار متحد اش ترکیه.
اینها حتی ماجرای حمله اسرائیل به ناو یو اس اس لیبرتی در سال 1967 را یاد آوری می کنند زمانی که اسرائیلی ها به این ناو حمله کردند و 34 خدمه آن را کشتند و 171 خدمه دیگر را مجروح کردند اما آمریکایی ها حتی جرئت نکردند واکنش نشان دهند.
در چنین شرایطی می بینیم که در اروپا هم کشورهای اروپایی از همکاری با آمریکا ناراضی هستند هم ترکیه.
در شرق آسیا هم می بینیم برخی کشورها که رسما عضو ناتو نیستند اما شرکای ناتو به حساب می آیند مانند ژاپن و کره جنوبی و حتی کشورهای عربی از اینکه ایالات متحده همه سامانه های دفاعی خود را از شرق آسیا و خاورمیانه و شرق اروپا به اسرائیل برده تا از اسرائیل دفاع کند ناراضی هستند و دلواپس می باشند که اگر به یکباره جنگی در محیط آنها رخ دهد همراهی آنها با ناتو چه امتیازی برای آنها خواهد داشت.
با توجه به اینکه به صورت تاریخی رهبری ناتو به عهده آمریکا بوده به نظر می آید نقش اصلی در تشدید تنشهای درونی را نیز امروزه ایالات متحده بازی می کند و مقصر اصلی این اختلافات به حساب می آید وحتی کار به جایی رسیده که برخی کشورهای اروپایی به فکر ایجاد ارتش واحد اروپا به جای ناتو می باشند و باور دارند عضویت در ناتو و یا امید بستن به آمریکا به هیچ وجه امنیت آنها را تامین نخواهد کرد.
خواه نا خواه اگر اینها به این سمت و سو بروند به احتمال زیاد و با توجه به اینکه طبق تقاضای ترامپ اینها باید 5% از تولید نا خالص ملی خود را هزینه ناتو کنند بسیاری ممکن است به فکر بیافتند از ناتو جدا شوند و هزینه عضویت در ناتو را بابت منافع خودشان هزینه کنند.
نوار خبری
0
loader
بحث و گفتگو
Заголовок открываемого материала