https://spnfa.ir/20260327/کارشناس-واکاوی-استراتژی-نبرد-چندلایه-ایران-در-خلیجفارس-و-مدیترانه-28834563.html
کارشناس: واکاوی استراتژی "نبرد چندلایه" ایران در خلیجفارس و مدیترانه
کارشناس: واکاوی استراتژی "نبرد چندلایه" ایران در خلیجفارس و مدیترانه
اسپوتنیک ایران
یک نکته کلیدی وجود دارد: اگر این جنگ به مرز 40 روز برسد، بخش اعظمی از بحران ایجاد شده "غیرقابل بازگشت" خواهد بود. 27.03.2026, اسپوتنیک ایران
2026-03-27T15:18+0430
2026-03-27T15:18+0430
2026-03-27T15:18+0430
گزارش و تحلیل
ایران
https://cdn1.img.spnfa.ir/img/07ea/03/07/28450450_0:0:800:450_1920x0_80_0_0_bfc7e6e007ba3da91c1ecc8cfc8a2494.jpg
گفتگو با محمدحسن سنگتراش، پژوهشگر راهبردهای دفاعی-امنیتی در روابط بینالمللاسپوتنیک: جناب سنگتراش، با تشکر از وقتی که در اختیار ما گذاشتید. وضعیت فعلی تقابل نظامی میان ایران، اسرائیل و ایالات متحده را چگونه ارزیابی میکنید؟محمدحسن سنگتراش: با درود. واقعیت این است که از نخستین جرقههای نبرد در منطقه، جمهوری اسلامی ایران با اتکا به یک "راهبرد نظامی چندلایه"، توانسته است مدیریت همزمانِ اثرگذاری نظامی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی را به دست بگیرد. آمارهای میدانی نشان میدهد سپاه پاسداران تاکنون بیش از 80 موج حمله موشکی و پهپادیِ مستمر و سنگین را علیه اهداف استراتژیک در عمق اراضی اشغالی از جمله تلآویو، بنیبراک، دیمونا، آراد و صفد به اجرا درآورده است. همزمان، پایگاههای ایالات متحده در سراسر منطقه از بحرین و کویت تا عربستان، امارات و اردن هدف قرار گرفتهاند که این حجم از عملیات، نشاندهنده پیوستگی عملیاتی بیسابقهای است.اسپوتنیک: یکی از بحثبرانگیزترین موضوعات روز، وضعیت تردد در تنگه هرمز است. شما در تحلیلهای خود فرمودید این تنگه "نه باز است و نه بسته"؛ این وضعیت به چه معناست؟سنگتراش: دقیقاً؛ ما اکنون با یک "مدیریت کنترلشده" روبرو هستیم. ایران با ایجاد یک کانال عبور اختصاصی تحت نظارت سپاه، جریان انرژی جهان را مدیریت میکند. در این ساختار، عبور کشتیها تنها با مجوز و پرداخت عوارض (به ازای هر بشکه نفت، یک دلار که معادل 2 میلیون دلار به "یوان" برای هر نفتکش است) امکانپذیر است.آمارها تکاندهنده است؛ پیش از این نبرد، روزانه میانگین 60 کشتی از این آبراه عبور میکرد، اما در حال حاضر تنها حدود سه کشتی موفق به عبور شدهاند و بیش از 400 کشتی همچنان در انتظار دریافت مجوز هستند. این یعنی ایران موفق شده از جریان انرژی به عنوان یک اهرم فشار قاطع استفاده کند و همزمان با ایجاد سازه پولی جایگزین (معامله به یوان)، ساختار "پترودلار" را به چالش بکشد.اسپوتنیک: این انسداد نسبی چه تأثیری بر بازارهای جهانی و امنیت غذایی گذاشته است؟سنگتراش: جهان اکنون با یک بحران چندوجهی روبروست. نوسانات شدید قیمت نفت تنها بخشی از ماجراست. اختلال در زنجیره تأمین گاز و "هلیوم" که برای صنایع تکنولوژیک حیاتی است، در کنار محدودیت شدید صادرات کودهای شیمیایی و مواد پایه کشاورزی، زنگ خطر کاهش تولید جهانی غذا را به صدا درآورده است. این تلاقیِ فشار استراتژیک، اقتصادی و ژئوپلیتیک، قلب تپنده اقتصاد جهانی را هدف قرار داده است.اسپوتنیک: در سطح دیپلماتیک، خواستههای طرفین تا چه حد به هم نزدیک شده است؟سنگتراش: فاصله میان مطالبات بسیار زیاد است. جمهوری اسلامی بر "خروج کامل نیروهای آمریکا از منطقه"، "تضمین عدم حمله مجدد" و "لغو کامل تحریمها" تأکید دارد. در مقابل، اسرائیل و متحدان منطقهایاش همچون عربستان، بر نابودی توان غنیسازی و ظرفیتهای موشکی ایران اصرار میورزند. طرحهای ادعایی 15 بندی نیز تاکنون خروجی ملموسی نداشته است.اسپوتنیک: به عنوان سؤال آخر، پیشبینی شما از آینده این نبرد چیست؟ آیا مذاکره راهگشا خواهد بود؟سنگتراش: یک نکته کلیدی وجود دارد: اگر این جنگ به مرز 40 روز برسد، بخش اعظمی از بحران ایجاد شده "غیرقابل بازگشت" خواهد بود و نظمِ پیش از جنگ هرگز تکرار نخواهد شد. آمریکا با تکیه بر تئوری "حلقههای واردن" به دنبال نابودی اهداف راهبردی و ترمیم شبکه نظامی خود است و میکوشد در راهبرد "مرگ با هزار ضربه چاقو" و با مذاکرات فرسایشی، زمان بخرد.توصیه راهبردی من این است که ایران نباید بار دیگر در "تله مذاکره" بیفتد. نتایج عمیق این نبرد بر پیکره دشمن، تنها زمانی هویدا میشود که جنگ بیش از 40 روز تداوم یابد تا هزینههای کمرشکن آن، محاسبات دشمن را بهطور کامل تغییر دهد.
اسپوتنیک ایران
feedback.me@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
2026
خبرها
fa_FA
اسپوتنیک ایران
feedback.me@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
https://cdn1.img.spnfa.ir/img/07ea/03/07/28450450_100:0:700:450_1920x0_80_0_0_4f90cc72c71461ca3e7847325d0fe049.jpgاسپوتنیک ایران
feedback.me@sputniknews.com
+74956456601
MIA „Rossiya Segodnya“
ایران
کارشناس: واکاوی استراتژی "نبرد چندلایه" ایران در خلیجفارس و مدیترانه
اختصاصی
یک نکته کلیدی وجود دارد: اگر این جنگ به مرز 40 روز برسد، بخش اعظمی از بحران ایجاد شده "غیرقابل بازگشت" خواهد بود.
گفتگو با محمدحسن سنگتراش، پژوهشگر راهبردهای دفاعی-امنیتی در روابط بینالملل
اسپوتنیک: جناب سنگتراش، با تشکر از وقتی که در اختیار ما گذاشتید. وضعیت فعلی تقابل نظامی میان ایران، اسرائیل و ایالات متحده را چگونه ارزیابی میکنید؟
محمدحسن سنگتراش: با درود. واقعیت این است که از نخستین جرقههای نبرد در منطقه، جمهوری اسلامی ایران با اتکا به یک "راهبرد نظامی چندلایه"، توانسته است مدیریت همزمانِ اثرگذاری نظامی، اقتصادی و ژئوپلیتیکی را به دست بگیرد. آمارهای میدانی نشان میدهد سپاه پاسداران تاکنون بیش از 80 موج حمله موشکی و پهپادیِ مستمر و سنگین را علیه اهداف استراتژیک در عمق اراضی اشغالی از جمله تلآویو، بنیبراک، دیمونا، آراد و صفد به اجرا درآورده است. همزمان، پایگاههای ایالات متحده در سراسر منطقه از بحرین و کویت تا عربستان، امارات و اردن هدف قرار گرفتهاند که این حجم از عملیات، نشاندهنده پیوستگی عملیاتی بیسابقهای است.
اسپوتنیک: یکی از بحثبرانگیزترین موضوعات روز، وضعیت تردد در تنگه هرمز است. شما در تحلیلهای خود فرمودید این تنگه "نه باز است و نه بسته"؛ این وضعیت به چه معناست؟
سنگتراش: دقیقاً؛ ما اکنون با یک "مدیریت کنترلشده" روبرو هستیم. ایران با ایجاد یک کانال عبور اختصاصی تحت نظارت سپاه، جریان انرژی جهان را مدیریت میکند. در این ساختار، عبور کشتیها تنها با مجوز و پرداخت عوارض (به ازای هر بشکه نفت، یک دلار که معادل 2 میلیون دلار به "یوان" برای هر نفتکش است) امکانپذیر است.
آمارها تکاندهنده است؛ پیش از این نبرد، روزانه میانگین 60 کشتی از این آبراه عبور میکرد، اما در حال حاضر تنها حدود سه کشتی موفق به عبور شدهاند و بیش از 400 کشتی همچنان در انتظار دریافت مجوز هستند. این یعنی ایران موفق شده از جریان انرژی به عنوان یک اهرم فشار قاطع استفاده کند و همزمان با ایجاد سازه پولی جایگزین (معامله به یوان)، ساختار "پترودلار" را به چالش بکشد.
اسپوتنیک: این انسداد نسبی چه تأثیری بر بازارهای جهانی و امنیت غذایی گذاشته است؟
سنگتراش: جهان اکنون با یک بحران چندوجهی روبروست. نوسانات شدید قیمت نفت تنها بخشی از ماجراست. اختلال در زنجیره تأمین گاز و "هلیوم" که برای صنایع تکنولوژیک حیاتی است، در کنار محدودیت شدید صادرات کودهای شیمیایی و مواد پایه کشاورزی، زنگ خطر کاهش تولید جهانی غذا را به صدا درآورده است. این تلاقیِ فشار استراتژیک، اقتصادی و ژئوپلیتیک، قلب تپنده اقتصاد جهانی را هدف قرار داده است.
اسپوتنیک: در سطح دیپلماتیک، خواستههای طرفین تا چه حد به هم نزدیک شده است؟
سنگتراش: فاصله میان مطالبات بسیار زیاد است. جمهوری اسلامی بر "خروج کامل نیروهای آمریکا از منطقه"، "تضمین عدم حمله مجدد" و "لغو کامل تحریمها" تأکید دارد. در مقابل، اسرائیل و متحدان منطقهایاش همچون عربستان، بر نابودی توان غنیسازی و ظرفیتهای موشکی ایران اصرار میورزند. طرحهای ادعایی 15 بندی نیز تاکنون خروجی ملموسی نداشته است.
اسپوتنیک: به عنوان سؤال آخر، پیشبینی شما از آینده این نبرد چیست؟ آیا مذاکره راهگشا خواهد بود؟
سنگتراش: یک نکته کلیدی وجود دارد: اگر این جنگ به مرز 40 روز برسد، بخش اعظمی از بحران ایجاد شده "غیرقابل بازگشت" خواهد بود و نظمِ پیش از جنگ هرگز تکرار نخواهد شد. آمریکا با تکیه بر تئوری "حلقههای واردن" به دنبال نابودی اهداف راهبردی و ترمیم شبکه نظامی خود است و میکوشد در راهبرد "مرگ با هزار ضربه چاقو" و با مذاکرات فرسایشی، زمان بخرد.
توصیه راهبردی من این است که ایران نباید بار دیگر در "تله مذاکره" بیفتد. نتایج عمیق این نبرد بر پیکره دشمن، تنها زمانی هویدا میشود که جنگ بیش از 40 روز تداوم یابد تا هزینههای کمرشکن آن، محاسبات دشمن را بهطور کامل تغییر دهد.