در چهاردهمین دوره از انتخابات ریاستجمهوری در کل دویست و هشتاد و هفت نفر در این مدت ثبتنام کردند که از این تعداد 80 نفر واجد شرایط ثبتنام بودند. همچنین در این دوره از انتخابات در مقايسه انتخابات دوره قبل شاهد کاهش آمار ثبتنام ناشی از منوط کردن ثبتنام نامزدها به داشتن شرایط اولیه بودیم.
در میان اسامی 80 کاندیدای ثبت نام شده برای انتخابات ریاست جمهوری، 55 نفر از چهرههای اصولگرا، 15 نفر از جناح اصلاح طلب، 7 نفر با گرایش مستقل و 3 نفر بدون هرگونه گرایشی حضور دارند.
سمانه اسلامی، پژوهشگر مسائل حقوقی درباره مبنای بررسی صلاحیت داوطلبان به اسپوتنیک گفت، طبق استناد به ماده 57 قانون انتخابات ایران، پس از اتمام ثبت نام متقاضیان کاندیداتوری انتخابات شورای نگهبان 5 روز فرصت بررسی و اعلام نظر در مورد افراد واجد شرایط دارد. عامل تعیینکننده احراز صلاحیت داوطلبان ریاستجمهوری، رای اعضای شورای نگهبان است. برای احراز صلاحیت کاندیداها در بین اعضای شورا رایگیری میشود و برای احراز صلاحیت حداقل به 7 رای اعضای شورای نگهبان نیاز است.
وی افزود، در اصل 115 قانون اساسی ایران آمده: رئیس جمهور باید از بین رجال سیاسی و مذهبی، ایرانی الاصل، تابع ایرانی، مدیر و مدبر و سایر شرایطی که در قانون آمده است، باشد. بنابراين، ملاک شورای نگهبان برای ارزیابی ثبت نام کنندگان نیز باید این بند قانون باشد. احراز صلاحیت متقاضیان در هر دوره بررسی میگردد، یعنی اگر فردی در گذشته تأیید صلاحیت شده باید مجددا برای دوره جدید مورد ارزیابی قرار بگیرد.
اسلامی، ضمن اشاره به مدت زمان قانونی ارزیابی و تعين صلاحیت داوطلبان گفت، شورای نگهبان از امروز سه شنبه یک مهلت قانونی پنج روزه برای ارزیابی صلاحیت کاندیدها تعیین کرده که البته اگر طی 5 روز این ارزیابی ها به پايان نرسد یک مهلت 5 روزه دیگر نیز تعلق میگیرد.
اسلامی درباره احتمال حذف برخی چهره های سرشناس از میان داوطلبان گفت، طبیعتا احتمال رد صلاحيت در میان برخی چهرهها که پیش از این نیز رد صلاحیت شده اند خيلی زیاد است، اما به هرحال به معنای عدم ارزیابی آن کاندید نخواهد بود و همه آن 80 نفر ارزیابی صلاحیت خواهند شد. به عنوان مثال آقای احمدینژاد بهد از دوره ریاستجمهوری خود، سه دوره متوالی ثبت نام کرده اند اما موفق به عبور از سد شوراي نگهبان و کسب صلاحیت نمیشوند، خوب احتمال رد صلاحيت ایشان در انتخابات دوره چهاردهم نیز خيلی زیاد است. آنچه مسلم است، شوراي نگهبان در نهایت به افرادی تأیید صلاحيت را میدهد که از بالاترين شانس برای پیروزی در انتخابات را برخوردار باشند و مردم را پای صندوق های رأی بکشانند.